Kod celny – rodzaje, zastosowanie i sposób ustalania

Czym jest kod celny?

Kod celny to unikalny numer przypisany do towarów w międzynarodowym handlu. Służy do klasyfikacji towarów, określania stawek celnych oraz innych regulacji związanych z importem i eksportem. Jest kluczowym elementem podczas odprawy celnej, a jego brak lub błędne przypisanie może prowadzić do opóźnień i dodatkowych kosztów. W handlu międzynarodowym stosuje się różne systemy kodowania towarów, takie jak kody HS oraz kody CN, które wspierają zasady klasyfikacji towarów na całym świecie.

Kod celny HS i kod celny CN – rodzaje kodów celnych

W międzynarodowym obrocie handlowym używa się głównie dwóch systemów klasyfikacji towarów: kod HS i kod CN.

Kod HS

Kod HS (Harmonized System) to międzynarodowy system klasyfikacji towarów stosowany w ponad 200 krajach. Został wprowadzony w 1988 roku przez Światową Organizację Celną i jest fundamentem światowego handlu. Kod HS to 6-cio cyfrowy kod, który umożliwia klasyfikację towarów, stanowiącą podstawę do ustalenia należności celnych, środków pozataryfowych oraz innych wymogów importowych… System obejmuje ponad 5000 grup towarów podzielonych na 21 sekcji i 96 rozdziałów.

Dzięki kodom HS importerzy mogą sprawdzić stawki celne i przepisy dotyczące towarów takich jak instrumenty muzyczne, sprzęt elektryczny, czy przybory kreślarskie.

Kod HS (HS code) składa się z sześciocyfrowego numeru, który jednoznacznie identyfikuje dany produkt, jednak do pełnego określenia należności i ograniczeń, niezbędne jest wskazanie 10-cyfrowego kodu TARIC.

Kod CN

Kod CN (Combined Nomenclature) to rozszerzenie systemu HS stosowane w Unii Europejskiej. Składa się z ośmiu cyfr, gdzie pierwsze sześć jest zgodne z kodem HS. CN został wprowadzony w celu ujednolicenia klasyfikacji towarów w UE w ramach wspólnej taryfy celnej.

Kod CN to tzw. nomenklatura scalona stosowana wyłącznie w krach Unii Europejskiej. Powstała w momencie wprowadzenia przez UE wspólnej taryfy celnej, a jej podstawę stanowi wcześniej wspomniany międzynarodowy system zharmonizowany (HS).

Kod CN określa:

• jakie stawki celne obowiązują dla danego produktu,
• jakie środki pozataryfowe, wymagania oraz regulacje mają zastosowanie,
• sposób klasyfikowania towarów w statystyce handlu zagranicznego UE.

Na przykład w przypadku opakowań lub wyrobów z tworzyw sztucznych właściwie dobrany kod CN pozwala ustalić, jakie przepisy oraz wymogi mają zastosowanie do danego towaru.

Taryfa celna – ISZTAR

Taryfa celna to wykaz obowiązujących ceł i innych opłat związanych z importem i eksportem towarów. Narzędziem wspierającym klasyfikację w UE jest informacyjny system ISZTAR, który umożliwia wyszukiwanie tekstowe kodów taryfy celnej w języku polskim.

Przykładowo, w ISZTAR można znaleźć kody CN dla takich produktów jak dywany Axminster, pozostałe płyty drewnopochodne czy aparatów fotograficznych.

Wspólna taryfa celna w UE

Wspólna taryfa celna (ang. Common Customs Tariff, CCT) obowiązuje w całej Unii Europejskiej i zapewnia jednolitość ceł na towary importowane spoza UE. Dzięki temu towary trafiające na teren Unii Europejskiej są traktowane w ten sam sposób, niezależnie od kraju wprowadzenia.

CCT opiera się na nomenklaturze scalonej, a jej celem jest uproszczenie handlu wewnątrz UE oraz wzmocnienie pozycji Unii w handlu międzynarodowym.

Kod celny towaru – jak go ustalić?

Ustalanie kodu celnego wymaga dokładnej analizy towaru, w tym jego składu, zastosowania i kraju pochodzenia. Narzędzia takie Ustalanie kodu celnego wymaga dokładnej analizy towaru, w tym jego składu chemicznego, tworzywa z jakiego został wykonany, a także zastosowania.

Narzędzia takie jak wyszukiwarka kodów taryfy celnej ISZTAR pomagają w przypisaniu właściwego kodu.

Przykładowe czynniki, które należy wziąć pod uwagę:

• Materiał wykonania – np. stal, aluminium, tworzywo sztuczne, drewno, guma. W przypadku produktów wykonanych z wymienionych materiałów, przypominamy, że dodatkowo musisz pamiętać o CBAM.
• Funkcja i przeznaczenie towaru – do czego służy produkt i jakie jest jego podstawowe zastosowanie.
• Stopień przetworzenia – czy jest to surowiec, półprodukt czy wyrób gotowy.
• Budowa i cechy techniczne – np. wymiary, sposób działania, rodzaj napędu, parametry techniczne.
• Kompletność wyrobu – czy towar stanowi kompletny wyrób, część czy akcesorium.
• Klasyfikacja zestawów i towarów złożonych – w przypadku produktów wykonanych z różnych materiałów lub sprzedawanych w zestawie należy uwzględnić zasady wynikające z Ogólnych Reguł Interpretacji Nomenklatury Scalonej (ORINS), w szczególności dotyczące zasadniczego charakteru towaru.

Prawidłowa taryfikacja towarów ma kluczowe znaczenie dla zgodności z przepisami i uniknięcia problemów zarówno podczas odprawy celnej, jak i kontroli celnej po dokonanym imporcie.

Podsumowanie

Kod celny to nieodłączny element międzynarodowego handlu, który wspiera zarówno rozporządzenie rady w sprawie wspólnej taryfy celnej, jak i inne regulacje handlowe. Umożliwia właściwą taryfikację towarów i klasyfikację w zharmonizowanym systemie oznaczania. Skorzystanie z narzędzi takich jak ISZTAR oraz przestrzeganie reguł klasyfikacji, w tym tych wynikających z nomenklatury scalonej, ułatwia importerom działalność w Unii Europejskiej i na całym świecie.